Białaczka to grupa nowotworów o różnym przebiegu i objawach

ZAPADALNOŚĆ NA BIAŁACZKĘ

Białaczki (choroby onkohematologiczne) to szeroka gama chorób nowotworowych krwi, które jednak często w znaczący sposób różnią się od siebie pod względem leczenia i rokowania (mimo podobnej nazwy). Ważne jest, aby choroba hematologiczna została precyzyjnie rozpoznana wraz ze szczegółowym określeniem rodzaju komórek, z których wywodzi się białaczka.  Mówiąc w dużym uproszczeniu, choroby te polegają na klonalnym (wywodzącym się z pojedynczej komórki) rozroście danej linii komórkowej, najczęściej prekursorów prawidłowych komórek krwi.

Można powiedzieć, że dane komórki pod wpływem czynników wewnętrznych i zewnętrznych zatrzymały się na pewnym etapie rozwoju i już nie dojrzewają. Zaczynają się mnożyć w sposób niekontrolowany, a ponadto dochodzi do zaburzeń w ich zamieraniu (apoptozie), przez co ich liczba w organizmie wciąż się zwiększa. Chore komórki zasiedlają narządy całego organizmu (wątroba, śledziona, węzły chłonne), powodują ich powiększanie i powolne uszkadzanie. Wypierają również zdrowe komórki ze szpiku kostnego, w związku z czym dochodzi do niedoboru prawidłowych komórek, czyli m.in. płytek krwi, erytrocytów i dojrzałych granulocytów.

Co roku na białaczkę zapadają kolejne osoby. W Polsce rokrocznie przybywa ponad 6000 nowych przypadków – jest to mniej więcej taka sama liczba zachorowań na białaczki ostre i przewlekłe. Najczęściej choroba występuje u osób starszych. Prawie 10 razy częściej białaczka pojawia się u dorosłych niż u dzieci (4500 zachorowań u dorosłych w porównaniu z 500 zachorowaniami u dzieci 0-14 lat). Więcej niż połowa chorych na białaczkę przekroczyła już 60. rok życia.

U dorosłych występuje najczęściej ostra białaczka szpikowa (AML, około 1600 zachorowań rocznie), w drugiej kolejności białaczka limfatyczna (CLL, ok. 1300 zachorowań), przewlekła białaczka szpikowa (CML, ok. 800) i ostra białaczka limfatyczna (ALL, ok. 600). Ta ostatnia jest również najczęściej występującą białaczką wśród dzieci (200 nowych zachorowań rocznie).

 

Białaczki dzielimy na szpikowe i limfatyczne

Białaczka (leukemia) to nowotwór szpiku kostnego i krwi występujący w odmianie szpikowej i limfatycznej  (układu chłonnego).

Najpopularniejsze rodzaje białaczek (w zależności od komórek, których dotyczą) dzieli się na 4 kategorie:

  • ostra białaczka szpikowa,
  • przewlekła białaczka szpikowa,
  • ostra białaczka limfatyczna,
  • przewlekła białaczka limfatyczna.

Białaczki dzieli się na ostre i przewlekłe. Ostre są bardzo agresywnymi nowotworami, objawiają się nagle i wymagają podjęcia natychmiastowego leczenia. Do ich rozwoju dochodzi w szpiku kostnym – niszczą go i hamują produkcję zdrowych krwinek. Białaczki ostre mogą powodować zwiększenie ilości białych krwinek we krwi obwodowej. Znane są przede wszystkim 2 rodzaje białaczek ostrych, czyli ostra białaczka szpikowa i ostra białaczka limfoblastyczna. Różnica pomiędzy nimi polega na rodzaju komórek białaczkowych (blastów).

Ostra białaczka szpikowa występuje w 70-80% przypadków białaczek u osób dorosłych, pozostałe 20-30% zajmuje ostra białaczka limfoblastyczna.

Białaczki przewlekłe, wśród których do najważniejszych należą przewlekła białaczka szpikowa i przewlekła białaczka limfocytowa, są chorobami o znacznie spokojniejszym przebiegu. Początkowo objawy nie są nasilone, jednak zwiększa się liczba białych krwinek we krwi obwodowej. Stopniowo przybywa nieprawidłowych leukocytów, aż do ilości, która w znacznym stopniu przewyższa normę.

Objawy białaczki nie należą do charakterystycznych, w związku z czym jej zdiagnozowanie nie jest najprostsze. Istnieją symptomy, które mogą sugerować białaczkę, gdy wystąpią wspólnie. Co godzinę w Polsce nowa osoba dowiaduje się, że ma nowotwór krwi. Słyszą to rodzice małych dzieci, młodzież i dorośli. Każdy może zachorować, bez względu na wiek – każdy może też pomóc. Szansą na życie jest przeszczep szpiku lub komórek macierzystych od niespokrewnionego dawcy.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *